Cố ý gây thương tích vào vùng trọng yếu do trẻ vị thành niên thực hiện: Khung hình phạt 2026 ra sao?

1. Cố ý gây thương tích vào vùng trọng yếu là gì?

Luật sư Gần Tôi – Cố ý gây thương tích là hành vi dùng vũ lực hoặc thủ đoạn khác tác động trái pháp luật lên cơ thể người khác, làm tổn hại đến sức khỏe của họ. Hành vi này có thể được thực hiện bằng tay chân, vật cứng hoặc hung khí nguy hiểm.

Vùng trọng yếu là những bộ phận quan trọng trên cơ thể, khi bị tác động dễ gây thương tích nặng hoặc đe dọa tính mạng, như: đầu, mặt, cổ, ngực, bụng, lưng, cột sống, hạ bộ. Việc đánh, đấm, đá hoặc sử dụng vật nguy hiểm tác động vào các vùng này làm tăng mức độ nguy hiểm của hành vi.

Trong trường hợp trẻ vị thành niên thực hiện hành vi cố ý gây thương tích vào vùng trọng yếu, dù xuất phát từ mâu thuẫn bộc phát hay đánh nhau học đường, thì vẫn có thể bị xem xét trách nhiệm pháp lý. Đây là căn cứ quan trọng để cơ quan có thẩm quyền đánh giá tính chất, mức độ vi phạm và khung xử lý áp dụng theo quy định của pháp luật.

2. Trẻ vị thành niên cố ý gây thương tích vào vùng trọng yếu có phải chịu trách nhiệm hình sự không?

Luật sư Gần Tôi – Không phải mọi trường hợp trẻ vị thành niên đánh người gây thương tích đều bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Việc xử lý phụ thuộc vào độ tuổi của người gây ra hành vi, mức độ thương tích và tính chất nguy hiểm của hành vi, đặc biệt là việc tấn công vào vùng trọng yếu.

Theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017):

Trường hợp từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi

Người trong độ tuổi này chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự nếu hành vi cố ý gây thương tích thuộc tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng.
Việc đánh vào vùng trọng yếu, dùng hung khí hoặc gây thương tích nặng có thể khiến hành vi vượt ngưỡng xử phạt hành chính, đủ căn cứ để khởi tố hình sự theo Điều 134 BLHS.

Xem thêm: Luật sư Gần Tôi – Hợp đồng giả cách trong quan hệ vay mượn, cầm cố, thế chấp tài sản

Trường hợp từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi

Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm, bao gồm tội cố ý gây thương tích. Tuy nhiên, khi quyết định hình phạt, Tòa án sẽ xem xét:

• Độ tuổi chưa thành niên

• Nhận thức pháp luật còn hạn chế

• Khả năng giáo dục, cải tạo

👉 Dù được áp dụng chính sách xử lý khoan hồng, nhưng nếu hành vi cố ý đánh vào vùng trọng yếu, gây hậu quả nghiêm trọng, thì trẻ vị thành niên vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

3. Đánh vào vùng trọng yếu có bị xem là tình tiết tăng nặng không?

Luật sư Gần Tôi – Trong các vụ việc cố ý gây thương tích, hành vi tấn công vào vùng trọng yếu được pháp luật và thực tiễn xét xử đánh giá là đặc biệt nguy hiểm, bởi có khả năng gây thương tích nặng, thậm chí đe dọa tính mạng người bị hại.

Theo Điều 134 Bộ luật Hình sự, dù không nêu trực tiếp cụm từ “vùng trọng yếu”, nhưng hành vi đánh vào các bộ phận như đầu, mặt, cổ, ngực, bụng, cột sống, hạ bộ thường được xem xét thông qua các dấu hiệu sau:

• Sử dụng hung khí nguy hiểm hoặc phương tiện có khả năng gây chết người

• Thực hiện hành vi có tính chất côn đồ, hung hãn

• Gây thương tích nghiêm trọng, tỷ lệ tổn thương cơ thể cao

• Có khả năng gây nguy hiểm đến tính mạng, dù hậu quả chết người chưa xảy ra

👉 Trong thực tế, việc đánh trúng vùng trọng yếu là căn cứ quan trọng để:

• Xác định mức độ lỗi và ý thức chủ quan của người gây thương tích

• Áp dụng khung hình phạt nặng hơn so với hành vi đánh vào vùng ít nguy hiểm

• Làm cơ sở khởi tố hình sự, kể cả khi tỷ lệ thương tật chưa quá cao nhưng hành vi tiềm ẩn nguy cơ đặc biệt nghiêm trọng

Đối với trẻ vị thành niên, dù được ưu tiên giáo dục, nhưng nếu cố ý tấn công vào vùng trọng yếu, hành vi này vẫn có thể bị coi là tình tiết phản ánh mức độ nguy hiểm cao, ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định xử lý của cơ quan tiến hành tố tụng.

Xem thêm: Luật sư Gần Tôi – Hợp đồng giả cách và quyền lợi của người thứ ba ngay tình được bảo vệ ra sao?

4. Khung hình phạt đối với trẻ vị thành niên cố ý gây thương tích vào vùng trọng yếu

Tùy theo độ tuổi, tỷ lệ thương tật và tính chất nguy hiểm của hành vi, trẻ vị thành niên cố ý gây thương tích vào vùng trọng yếu có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 134 Bộ luật Hình sự.

4.1. Trường hợp chưa đủ yếu tố cấu thành tội phạm

Nếu hành vi đánh vào vùng trọng yếu chưa gây thương tích nghiêm trọng, tỷ lệ tổn thương cơ thể thấp và không có tình tiết tăng nặng, người chưa đủ 18 tuổi có thể bị:

• Cảnh cáo

• Phạt tiền (do cha mẹ hoặc người giám hộ thực hiện)

• Giáo dục tại xã, phường, thị trấn

• Áp dụng biện pháp giáo dục tại trường giáo dưỡng (đối với trường hợp tái phạm, vi phạm nghiêm trọng)

Các biện pháp này nhằm giáo dục, phòng ngừa tái phạm, không mang tính trừng phạt là chính.

---

4.2. Trường hợp bị truy cứu trách nhiệm hình sự

Khi hành vi đánh vào vùng trọng yếu gây hậu quả nghiêm trọng hoặc có tình tiết tăng nặng, trẻ vị thành niên có thể bị truy cứu về tội cố ý gây thương tích với các khung hình phạt sau:

• Khung cơ bản:
  Phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm

• Khung tăng nặng (dùng hung khí, đánh vào vùng trọng yếu, có tính chất côn đồ…):
  Phạt tù từ 2 năm đến 7 năm

• Khung đặc biệt nghiêm trọng (gây thương tích rất nặng, nhiều người bị hại, nguy hiểm đến tính mạng):
  Phạt tù từ 7 năm đến 20 năm

👉 Đối với người chưa đủ 18 tuổi:

• Không áp dụng tù chung thân hoặc tử hình

• Mức hình phạt tù được giảm so với người đã thành niên

• Tòa án ưu tiên biện pháp giáo dục, cải tạo tại cộng đồng nếu xét thấy không cần thiết cách ly khỏi xã hội

5. Cha mẹ có phải chịu trách nhiệm khi trẻ vị thành niên gây thương tích vào vùng trọng yếu không?

Bên cạnh trách nhiệm hành chính hoặc hình sự của trẻ vị thành niên, pháp luật còn đặt ra trách nhiệm dân sự đối với cha mẹ hoặc người giám hộ khi con chưa đủ 18 tuổi gây thiệt hại cho người khác.

Theo Bộ luật Dân sự 2015:

• Nếu người chưa đủ 18 tuổi gây thiệt hại mà không có tài sản riêng, thì cha mẹ hoặc người giám hộ phải bồi thường toàn bộ thiệt hại cho người bị hại.

• Trường hợp trẻ có tài sản riêng, khoản bồi thường sẽ được thực hiện bằng tài sản của trẻ, phần còn thiếu do cha mẹ bồi thường.

Các khoản bồi thường thường phát sinh gồm:

• Chi phí cấp cứu, điều trị, phục hồi sức khỏe

• Thu nhập bị mất hoặc bị giảm sút của người bị hại

• Chi phí chăm sóc trong thời gian điều trị

• Khoản bù đắp tổn thất tinh thần theo thỏa thuận hoặc do Tòa án quyết định

👉 Trách nhiệm bồi thường không phụ thuộc vào việc trẻ có bị truy cứu trách nhiệm hình sự hay không. Ngay cả khi vụ việc được xử lý theo hướng giáo dục, nghĩa vụ bồi thường vẫn phải thực hiện đầy đủ.

6. Cách xử lý đúng pháp luật khi trẻ vị thành niên gây thương tích vào vùng trọng yếu

Khi xảy ra vụ việc trẻ vị thành niên đánh nhau, cố ý gây thương tích vào vùng trọng yếu, việc xử lý đúng trình tự pháp luật là yếu tố quan trọng để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các bên và hạn chế phát sinh tranh chấp kéo dài.

6.1. Đối với người bị hại và gia đình

• Kịp thời đưa nạn nhân đi cấp cứu, điều trị tại cơ sở y tế

• Thực hiện giám định tỷ lệ thương tật để làm căn cứ xác định mức độ vi phạm

• Thu thập và lưu giữ chứng cứ: hình ảnh, video, lời khai nhân chứng, hung khí sử dụng

• Trình báo vụ việc với cơ quan công an hoặc chính quyền địa phương

6.2. Đối với gia đình trẻ vị thành niên gây thương tích

• Phối hợp với cơ quan chức năng để làm rõ nguyên nhân, diễn biến vụ việc

• Chủ động bồi thường thiệt hại, xin lỗi, hòa giải nếu đủ điều kiện

• Tham gia các biện pháp giáo dục, quản lý, giám sát theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền

6.3. Vai trò của cơ quan chức năng và nhà trường

• Công an xác minh hành vi, đánh giá mức độ nguy hiểm, xem xét xử lý hành chính hoặc khởi tố hình sự

• Nhà trường phối hợp làm rõ trách nhiệm, áp dụng biện pháp kỷ luật phù hợp và tăng cường giáo dục phòng chống bạo lực học đường

👉 Việc xử lý đúng quy định ngay từ đầu sẽ giúp giảm thiểu hậu quả pháp lý, đồng thời tạo điều kiện để trẻ vị thành niên nhận thức sai phạm và sửa chữa hành vi.

7. Kết luận

Hành vi cố ý gây thương tích vào vùng trọng yếu do trẻ vị thành niên thực hiện là hành vi nguy hiểm, tiềm ẩn rủi ro nghiêm trọng cho sức khỏe và tính mạng người khác. Tùy theo độ tuổi của người vi phạm, mức độ thương tích, cách thức thực hiện hành vi và hậu quả xảy ra, trẻ vị thành niên có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật.

Mặc dù pháp luật ưu tiên giáo dục, cải tạo đối với người chưa đủ 18 tuổi, nhưng điều này không đồng nghĩa với việc được miễn trách nhiệm. Trong nhiều trường hợp, đánh vào vùng trọng yếu còn là căn cứ để áp dụng khung xử lý nghiêm khắc hơn. Đồng thời, cha mẹ hoặc người giám hộ vẫn phải thực hiện trách nhiệm bồi thường thiệt hại cho người bị hại.

Việc hiểu đúng các quy định pháp luật sẽ giúp phụ huynh, nhà trường và người liên quan chủ động phòng ngừa bạo lực, xử lý sự việc đúng hướng, tránh những hậu quả pháp lý đáng tiếc.

Văn phòng Luật sư Châu Đốc – Chi nhánh Thành phố Hồ Chí Minh
📍 Địa chỉ: 92/49/7/20 Nguyễn Thị Chạy, khu phố Chiêu Liêu, Phường Dĩ An, Thành phố Hồ Chí Minh.
📞 Điện thoại: 0987 7916 32
✉️ Email: luattamduc.law@gmail.com
🌐 Website: luatsugantoi.vn
📘 Facebook: Luật sư Dân sự
🎵 TikTok: @luatsutuvantphcm
📍 Google Maps: Xem bản đồ
🕐 Thời gian làm việc: Thứ 2 – Thứ 7 (8:00 – 17:00)