Luật sư Gần Tôi tư vấn – Người chưa đủ 18 tuổi gây rối trật tự công cộng bị xử lý như thế nào 2025?

1. Thế nào là hành vi gây rối trật tự công cộng?

Luật sư Gần Tôi tư vấn – Gây rối trật tự công cộng được hiểu là những hành vi làm xáo trộn, phá vỡ sự ổn định, trật tự và an toàn chung tại các địa điểm sinh hoạt công cộng, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống bình thường của người dân và xã hội.

Trên thực tế, hành vi gây rối trật tự công cộng thường thể hiện qua một hoặc nhiều biểu hiện sau:

• Tụ tập đông người, la ó, chửi bới, gây ồn ào kéo dài tại nơi công cộng

• Xô xát, đánh nhau, đập phá tài sản tại đường phố, công viên, khu dân cư, trường học

• Chặn đường, cản trở giao thông, gây ùn tắc hoặc mất an toàn cho người đi đường

• Đua xe trái phép, cổ vũ đua xe, lạng lách, đánh võng nơi công cộng

• Kích động, khiêu khích người khác, làm phát sinh tình trạng mất an ninh trật tự

Các hành vi nêu trên, dù do người đã thành niên hay người chưa đủ 18 tuổi thực hiện, đều bị coi là xâm phạm đến trật tự công cộng. Tuy nhiên, việc áp dụng biện pháp xử lý sẽ phụ thuộc vào độ tuổi, mức độ nguy hiểm của hành vi và hậu quả gây ra.

Pháp luật Việt Nam quy định rõ: đối với người chưa đủ 18 tuổi, nguyên tắc xử lý đặt trọng tâm vào giáo dục, phòng ngừa và giúp người vi phạm sửa chữa sai lầm, thay vì chỉ chú trọng đến trừng phạt.

2. Người chưa đủ 18 tuổi gây rối trật tự công cộng có bị xử phạt hành chính không?

Không phải mọi trường hợp người chưa đủ 18 tuổi gây rối trật tự công cộng đều bị xử phạt giống như người trưởng thành. Pháp luật quy định cách thức xử lý riêng đối với người chưa thành niên, dựa trên độ tuổi và mức độ lỗi của hành vi vi phạm.

2.1. Độ tuổi chịu trách nhiệm xử phạt hành chính

Theo quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính, việc xử phạt người chưa đủ 18 tuổi được xác định như sau:

• Từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi:
  Người vi phạm chỉ bị xử phạt hành chính nếu hành vi gây rối trật tự công cộng được thực hiện một cách cố ý. Trường hợp vi phạm do vô ý thì không áp dụng hình thức xử phạt.

• Từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi:
  Người vi phạm phải chịu trách nhiệm xử phạt hành chính tương tự người đã thành niên, tuy nhiên được xem xét áp dụng tình tiết giảm nhẹ do chưa đủ 18 tuổi.

Việc phân định độ tuổi có ý nghĩa quan trọng trong việc xác định trách nhiệm pháp lý và biện pháp xử lý phù hợp.

2.2. Các hình thức xử phạt hành chính có thể áp dụng

Luật sư Gần Tôi cho biết đối với người chưa đủ 18 tuổi gây rối trật tự công cộng, cơ quan có thẩm quyền có thể áp dụng một hoặc nhiều biện pháp sau:

• Cảnh cáo đối với hành vi vi phạm lần đầu, mức độ nhẹ

• Phạt tiền, với mức phạt không vượt quá 1/2 mức phạt áp dụng cho người thành niên

• Tịch thu tang vật, phương tiện sử dụng để vi phạm (nếu có)

• Buộc thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định

Trong trường hợp bị phạt tiền, cha mẹ hoặc người giám hộ hợp pháp có trách nhiệm nộp phạt thay cho người chưa đủ 18 tuổi.

2.3. Ưu tiên biện pháp giáo dục, răn đe

Khi xử lý vi phạm hành chính đối với người chưa thành niên, cơ quan chức năng thường ưu tiên:

• Nhắc nhở, giáo dục tại địa phương

• Yêu cầu cam kết không tái phạm

• Phối hợp với gia đình và nhà trường trong công tác quản lý, giáo dục

Những biện pháp này nhằm giúp người chưa đủ 18 tuổi nhận thức được hành vi sai trái, hạn chế tái phạm và bảo đảm sự phát triển lành mạnh về lâu dài.

3. Người chưa đủ 18 tuổi có bị truy cứu trách nhiệm hình sự về hành vi gây rối trật tự công cộng không?

Bên cạnh xử phạt hành chính, trong một số trường hợp nhất định, hành vi gây rối trật tự công cộng có thể bị xử lý bằng biện pháp hình sự. Tuy nhiên, đối với người chưa đủ 18 tuổi, pháp luật hình sự quy định điều kiện áp dụng chặt chẽ và mang tính nhân đạo – Luật sư Gần Tôi. 

3.1. Độ tuổi chịu trách nhiệm hình sự

Theo quy định của Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017):

• Người từ đủ 16 tuổi trở lên:
  Có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội gây rối trật tự công cộng theo Điều 318 Bộ luật Hình sự, nếu hành vi có đủ yếu tố cấu thành tội phạm.

• Người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi:
  Không bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội gây rối trật tự công cộng, kể cả trong trường hợp hành vi gây hậu quả nghiêm trọng.

Quy định này thể hiện chính sách hình sự đặc thù đối với người chưa thành niên, nhằm bảo vệ sự phát triển về thể chất và tinh thần của các em.

3.2. Điều kiện để truy cứu trách nhiệm hình sự

Người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi chỉ bị truy cứu trách nhiệm hình sự khi hành vi gây rối trật tự công cộng:

• Xảy ra tại nơi công cộng

• Có tính chất nghiêm trọng, gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội

• Gây thiệt hại hoặc đe dọa gây thiệt hại đến tính mạng, sức khỏe, tài sản của người khác

• Thuộc một trong các trường hợp quy định tại Điều 318 Bộ luật Hình sự

Nếu hành vi chưa đến mức độ nguy hiểm cho xã hội, cơ quan tiến hành tố tụng thường ưu tiên áp dụng biện pháp xử lý hành chính hoặc giáo dục.

3.3. Nguyên tắc xử lý hình sự đối với người chưa đủ 18 tuổi

Khi xử lý hình sự đối với người chưa đủ 18 tuổi phạm tội gây rối trật tự công cộng, Tòa án áp dụng các nguyên tắc đặc thù, bao gồm:

• Lấy giáo dục, giúp đỡ là mục đích chính

• Hạn chế áp dụng hình phạt tù

• Áp dụng mức hình phạt nhẹ hơn so với người đã thành niên phạm cùng tội danh

• Xem xét đầy đủ các tình tiết giảm nhẹ như: thành khẩn khai báo, phạm tội lần đầu, có sự giám sát của gia đình

Những nguyên tắc này nhằm giúp người chưa đủ 18 tuổi có cơ hội sửa chữa lỗi lầm, hòa nhập cộng đồng, tránh để lại hậu quả pháp lý lâu dài.

4. Các biện pháp xử lý thay thế hình phạt đối với người chưa đủ 18 tuổi gây rối trật tự công cộng

Đối với người chưa đủ 18 tuổi vi phạm pháp luật, trong đó có hành vi gây rối trật tự công cộng, pháp luật Việt Nam không đặt nặng việc trừng phạt mà ưu tiên áp dụng các biện pháp mang tính giáo dục, phòng ngừa và hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng.

4.1. Khiển trách và hòa giải tại cộng đồng

Trong trường hợp hành vi vi phạm có tính chất nhẹ, người chưa đủ 18 tuổi có thể được áp dụng biện pháp:

• Khiển trách trước gia đình, nhà trường hoặc chính quyền địa phương

• Hòa giải tại cộng đồng dân cư, tổ dân phố

Biện pháp này giúp người vi phạm nhận thức rõ sai phạm, đồng thời tránh tạo tâm lý mặc cảm, kỳ thị.

4.2. Giáo dục tại xã, phường, thị trấn

Đối với các trường hợp vi phạm nhiều lần hoặc có dấu hiệu lệch chuẩn về hành vi, cơ quan có thẩm quyền có thể áp dụng biện pháp:

• Giáo dục tại xã, phường, thị trấn

• Phối hợp quản lý giữa chính quyền địa phương, gia đình và nhà trường

• Yêu cầu cam kết không tái phạm

Đây là biện pháp mang tính giám sát, uốn nắn hành vi, giúp người chưa thành niên sửa chữa sai lầm trong môi trường quen thuộc.

Xem thêm: Bên cho vay bán nhà đất đã sang tên khi người vay chưa trả hết nợ 2025 – Luật sư Gần Tôi

4.3. Đưa vào trường giáo dưỡng

Biện pháp đưa vào trường giáo dưỡng chỉ được áp dụng trong trường hợp đặc biệt, khi:

• Người chưa đủ 18 tuổi vi phạm pháp luật nhiều lần

• Hành vi gây rối trật tự công cộng có tính chất nghiêm trọng

• Các biện pháp giáo dục khác không đạt hiệu quả

Thời hạn áp dụng được cân nhắc kỹ lưỡng nhằm đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người chưa thành niên.

4.4. Hạn chế áp dụng hình phạt tù

Pháp luật quy định chỉ áp dụng hình phạt tù khi thật sự cần thiết đối với người chưa đủ 18 tuổi. Trong trường hợp phải áp dụng, Tòa án sẽ:

• Xem xét giảm nhẹ mức hình phạt

• Áp dụng thời hạn tù ngắn hơn so với người đã thành niên

• Ưu tiên các biện pháp cải tạo không giam giữ nếu đủ điều kiện

5. Trách nhiệm của gia đình và nhà trường khi người chưa đủ 18 tuổi gây rối trật tự công cộng

Bên cạnh việc xử lý người vi phạm, pháp luật Việt Nam còn đặc biệt nhấn mạnh vai trò và trách nhiệm của gia đình, nhà trường trong việc quản lý, giáo dục người chưa đủ 18 tuổi nhằm phòng ngừa các hành vi gây rối trật tự công cộng.

5.1. Trách nhiệm của cha mẹ, người giám hộ

Cha mẹ hoặc người giám hộ hợp pháp có trách nhiệm:

• Giáo dục, quản lý, theo dõi hành vi của con em mình

• Phối hợp với cơ quan chức năng khi người chưa đủ 18 tuổi vi phạm pháp luật

• Thực hiện nghĩa vụ nộp phạt thay trong trường hợp người chưa thành niên bị xử phạt hành chính

• Bồi thường thiệt hại nếu hành vi gây rối trật tự công cộng làm phát sinh thiệt hại về tài sản, sức khỏe, tính mạng của người khác theo quy định pháp luật dân sự

Trong trường hợp cha mẹ, người giám hộ thiếu trách nhiệm nghiêm trọng trong việc quản lý, giáo dục, cơ quan có thẩm quyền có thể nhắc nhở, yêu cầu cam kết hoặc áp dụng các biện pháp quản lý phù hợp.

5.2. Vai trò của nhà trường

Nhà trường có trách nhiệm:

• Tăng cường giáo dục pháp luật, kỹ năng sống cho học sinh

• Phối hợp với gia đình trong việc quản lý, uốn nắn hành vi lệch chuẩn

• Kịp thời phát hiện, ngăn chặn các biểu hiện bạo lực, tụ tập gây mất trật tự trong và ngoài khuôn viên trường học

Sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình – nhà trường – chính quyền địa phương là yếu tố quan trọng nhằm hạn chế tình trạng người chưa đủ 18 tuổi vi phạm pháp luật, trong đó có hành vi gây rối trật tự công cộng.

6. Có nên mời luật sư khi người chưa đủ 18 tuổi bị xử lý về hành vi gây rối trật tự công cộng?

Trong nhiều trường hợp, việc mời luật sư tham gia ngay từ đầu là cần thiết để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp cho người chưa đủ 18 tuổi vi phạm pháp luật.

Gia đình nên cân nhắc mời luật sư khi:

• Người từ đủ 16 đến dưới 18 tuổi bị khởi tố về tội gây rối trật tự công cộng

• Vụ việc có tính chất phức tạp, liên quan đến nhiều người hoặc hậu quả nghiêm trọng

• Cơ quan tiến hành tố tụng xem xét áp dụng biện pháp xử lý hình sự

• Gia đình không nắm rõ quy định pháp luật và trình tự, thủ tục giải quyết vụ việc

Luật sư có vai trò:

• Tư vấn hướng xử lý đúng quy định, phù hợp với độ tuổi người vi phạm

• Bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho người chưa thành niên trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử

• Đề xuất áp dụng các biện pháp giáo dục, xử lý thay thế hình phạt

• Hạn chế tối đa nguy cơ để lại án tích ảnh hưởng đến tương lai học tập, nghề nghiệp

Xem thêm: Bàn giao nhà không đúng hạn: Quyền lợi của bên mua và bên thuê 2025

---

7. Kết luận

Người chưa đủ 18 tuổi gây rối trật tự công cộng vẫn phải chịu trách nhiệm pháp lý theo quy định, tuy nhiên việc xử lý luôn được đặt trên nguyên tắc giáo dục, phòng ngừa và bảo đảm lợi ích tốt nhất cho người chưa thành niên.

Tùy theo độ tuổi và mức độ hành vi, người vi phạm có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự, nhưng sẽ được áp dụng chính sách khoan hồng, nhân văn hơn so với người đã thành niên. Gia đình, nhà trường và xã hội đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý, giáo dục, giúp người chưa đủ 18 tuổi tránh xa các hành vi vi phạm pháp luật.

Văn phòng Luật sư Châu Đốc – Chi nhánh Thành phố Hồ Chí Minh
📍 Địa chỉ: 92/49/7/20 Nguyễn Thị Chạy, khu phố Chiêu Liêu, Phường Dĩ An, Thành phố Hồ Chí Minh.
📞 Điện thoại: 0987 7916 32
✉️ Email: luattamduc.law@gmail.com
🌐 Website: luatsugantoi.vn
📘 Facebook: Luật sư Dân sự
🎵 TikTok: @luatsutuvantphcm
📍 Google Maps: Xem bản đồ
🕐 Thời gian làm việc: Thứ 2 – Thứ 7 (8:00 – 17:00)