Tranh chấp về đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật – Luật sư Gần Tôi
Tranh chấp về đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật là gì?
Tranh chấp về đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật là tranh chấp phát sinh khi người lao động hoặc người sử dụng lao động tự ý chấm dứt hợp đồng lao động không đúng căn cứ pháp luật, không đáp ứng điều kiện luật định hoặc vi phạm nghĩa vụ báo trước.
Theo quy định của Bộ luật Lao động, việc đơn phương chấm dứt hợp đồng chỉ được thực hiện trong những trường hợp cụ thể và phải tuân thủ chặt chẽ về lý do, thủ tục và thời hạn báo trước. Khi một bên chấm dứt hợp đồng không đáp ứng các yêu cầu này, hành vi đó bị coi là đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật, từ đó phát sinh tranh chấp lao động cá nhân.
Trên thực tế, loại tranh chấp này thường liên quan trực tiếp đến quyền được làm việc, tiền lương, trợ cấp, bảo hiểm xã hội và nghĩa vụ bồi thường thiệt hại của các bên trong quan hệ lao động. Đây cũng là một trong những tranh chấp lao động phổ biến và phức tạp nhất hiện nay, đòi hỏi phải đối chiếu đồng thời giữa hợp đồng lao động đã ký kết và các quy định pháp luật hiện hành.
Các trường hợp đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động bị coi là trái pháp luật
Không phải mọi trường hợp chấm dứt hợp đồng lao động đều hợp pháp. Theo quy định của Bộ luật Lao động, việc đơn phương chấm dứt hợp đồng chỉ được thực hiện khi có căn cứ luật định và tuân thủ đầy đủ nghĩa vụ báo trước. Nếu vi phạm một trong các điều kiện này, hành vi chấm dứt hợp đồng sẽ bị coi là trái pháp luật và có thể phát sinh tranh chấp.

Người sử dụng lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật
Người sử dụng lao động bị coi là đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật trong các trường hợp sau:
-
Chấm dứt hợp đồng không thuộc các căn cứ pháp luật cho phép, như cho nghỉ việc vì lý do chủ quan hoặc không chứng minh được lỗi của người lao động
-
Không thực hiện đúng thời hạn báo trước theo loại hợp đồng lao động đã ký kết
-
Chấm dứt hợp đồng đối với người lao động đang trong thời gian mang thai, nghỉ thai sản, nghỉ ốm đau, tai nạn lao động theo đúng quy định
-
Lấy lý do tái cơ cấu, thay đổi cơ cấu, công nghệ nhưng không xây dựng phương án sử dụng lao động hợp pháp
Những hành vi này thường dẫn đến tranh chấp về tính hợp pháp của quyết định cho nghỉ việc và nghĩa vụ bồi thường của người sử dụng lao động.
Xem thêm: Tranh chấp đòi tài sản cho mượn nhưng không trả
Người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật
Người lao động cũng có thể là bên đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật nếu:
-
Tự ý nghỉ việc không có lý do hợp pháp theo quy định của Bộ luật Lao động
-
Không tuân thủ thời hạn báo trước đã thỏa thuận trong hợp đồng lao động
-
Nghỉ việc trong thời gian đang thực hiện cam kết đào tạo nghề với người sử dụng lao động
-
Vi phạm nghĩa vụ bồi thường theo thỏa thuận hợp pháp giữa các bên
Trong các trường hợp này, người lao động có thể phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật.

Hậu quả pháp lý của việc đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật
Việc đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật không chỉ làm chấm dứt quan hệ lao động mà còn kéo theo nhiều hậu quả pháp lý nghiêm trọng đối với bên vi phạm. Tùy từng chủ thể, pháp luật lao động quy định các nghĩa vụ bồi thường và khắc phục hậu quả khác nhau.
Xem thêm: Lừa đảo khách hàng trong giao dịch dân sự: Khi nào bị truy cứu trách nhiệm hình sự?
Hậu quả pháp lý đối với người sử dụng lao động
Khi người sử dụng lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật, họ có thể phải thực hiện các nghĩa vụ sau:
-
Nhận người lao động trở lại làm việc theo hợp đồng đã ký kết
-
Trả tiền lương, đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế cho thời gian người lao động không được làm việc
-
Bồi thường ít nhất 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động
-
Trả trợ cấp thôi việc nếu người lao động không tiếp tục làm việc
-
Trường hợp người lao động không muốn quay lại làm việc, hai bên có thể thỏa thuận khoản bồi thường bổ sung
Những nghĩa vụ này nhằm bảo đảm quyền lợi chính đáng của người lao động khi bị cho nghỉ việc trái quy định pháp luật.
Hậu quả pháp lý đối với người lao động
Nếu người lao động đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật, họ có thể phải:
-
Không được hưởng trợ cấp thôi việc
-
Bồi thường cho người sử dụng lao động nửa tháng tiền lương theo hợp đồng lao động
-
Bồi thường khoản tiền tương ứng với thời gian không báo trước
-
Hoàn trả chi phí đào tạo nghề (nếu có thỏa thuận hợp pháp)
Đây là những chế tài nhằm bảo đảm tính ổn định của quan hệ lao động và trách nhiệm của người lao động khi đơn phương chấm dứt hợp đồng.
Xem thêm: Tranh chấp đòi lại nhà, đất bị người khác chiếm dụng hoặc sử dụng trái phép
Các tranh chấp thường gặp liên quan đến đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật
Trong thực tiễn áp dụng pháp luật lao động, tranh chấp về đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật phát sinh dưới nhiều hình thức khác nhau. Các tranh chấp này thường xoay quanh việc xác định tính hợp pháp của hành vi chấm dứt hợp đồng và trách nhiệm bồi thường của bên vi phạm.

Tranh chấp về tính hợp pháp của việc chấm dứt hợp đồng lao động
Đây là dạng tranh chấp phổ biến nhất, trong đó các bên không thống nhất về việc:
-
Việc chấm dứt hợp đồng có thuộc trường hợp pháp luật cho phép hay không
-
Lý do chấm dứt hợp đồng có đúng và đủ căn cứ pháp lý
-
Trình tự, thủ tục chấm dứt hợp đồng có được thực hiện đúng quy định
Loại tranh chấp này thường yêu cầu cơ quan có thẩm quyền đánh giá toàn diện hồ sơ lao động và diễn biến thực tế.
Tranh chấp về tiền lương, trợ cấp và bảo hiểm sau khi chấm dứt hợp đồng
Sau khi hợp đồng lao động bị chấm dứt trái pháp luật, nhiều tranh chấp phát sinh liên quan đến:
-
Tiền lương trong thời gian người lao động không được làm việc
-
Trợ cấp thôi việc, trợ cấp mất việc làm
-
Nghĩa vụ đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp
-
Các khoản bồi thường theo hợp đồng và theo luật định
Đây là nhóm tranh chấp ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi kinh tế của người lao động.
Tranh chấp về nghĩa vụ bồi thường thiệt hại
Trong một số trường hợp, các bên không thống nhất về:
-
Mức bồi thường khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật
-
Khoản bồi thường do vi phạm thời hạn báo trước
-
Chi phí đào tạo nghề phải hoàn trả
Việc xác định đúng mức bồi thường là yếu tố then chốt để giải quyết
Thủ tục giải quyết tranh chấp về đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật
Khi phát sinh tranh chấp về đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật, các bên có thể lựa chọn nhiều phương thức giải quyết khác nhau theo quy định của pháp luật lao động. Việc nắm rõ trình tự, thủ tục giải quyết tranh chấp sẽ giúp bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp một cách hiệu quả.
Giải quyết tranh chấp thông qua hòa giải viên lao động
Theo quy định của Bộ luật Lao động, phần lớn tranh chấp lao động cá nhân phải được giải quyết thông qua hòa giải viên lao động trước khi khởi kiện ra Tòa án, trừ các trường hợp pháp luật quy định không bắt buộc hòa giải.
Hòa giải có ý nghĩa:
-
Giúp các bên thương lượng, đối thoại trên cơ sở tự nguyện
-
Tiết kiệm thời gian, chi phí tố tụng
-
Duy trì mối quan hệ lao động nếu các bên có nhu cầu tiếp tục hợp tác
Khởi kiện tranh chấp tại Tòa án nhân dân
Trong trường hợp hòa giải không thành hoặc không tiến hành hòa giải được, các bên có quyền:
-
Khởi kiện vụ án lao động tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền
-
Yêu cầu Tòa án xác định hành vi đơn phương chấm dứt hợp đồng là trái pháp luật
-
Yêu cầu bồi thường thiệt hại, trả lương, trợ cấp và các quyền lợi liên quan
Tòa án là cơ quan có thẩm quyền cuối cùng để giải quyết dứt điểm tranh chấp lao động theo quy định pháp luật.
Thuê Luật sư Gần Tôi giải quyết tranh chấp về đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật
Trong các vụ việc đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật, việc thuê Luật sư Gần Tôi chuyên về lao động đóng vai trò quan trọng, đặc biệt khi tranh chấp có tính chất phức tạp hoặc giá trị bồi thường lớn.
Luật sư Gần Tôi sẽ hỗ trợ:
-
Đánh giá tính hợp pháp của việc chấm dứt hợp đồng lao động
-
Tư vấn quyền và nghĩa vụ của các bên theo Bộ luật Lao động
-
Thu thập, chuẩn bị chứng cứ, hồ sơ khởi kiện
-
Đại diện hoặc bảo vệ quyền lợi cho khách hàng trong quá trình hòa giải và tố tụng tại Tòa án
Việc có luật sư đồng hành giúp các bên hạn chế rủi ro pháp lý và nâng cao khả năng bảo vệ quyền lợi hợp pháp.
Kết luận
Tranh chấp về đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật là loại tranh chấp lao động cá nhân phổ biến, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động và người sử dụng lao động. Việc hiểu rõ các quy định pháp luật về điều kiện, trình tự chấm dứt hợp đồng cũng như thủ tục giải quyết tranh chấp là yếu tố then chốt để phòng ngừa và xử lý tranh chấp hiệu quả.
Trong trường hợp cần thiết, việc tìm đến luật sư lao động sẽ giúp các bên có định hướng pháp lý đúng đắn và bảo vệ quyền lợi một cách tốt nhất.
Văn phòng Luật sư Châu Đốc – Chi nhánh Thành phố Hồ Chí Minh
📍 Địa chỉ: 92/49/7/20 Nguyễn Thị Chạy, khu phố Chiêu Liêu, Phường Dĩ An, Thành phố Hồ Chí Minh.
📞 Điện thoại: 0987 79 16 32
✉️ Email: luattamduc.law@gmail.com
🌐 Website: luatsugantoi.vn
📘 Facebook: Luật sư Dân sự
🎵 TikTok: @luatsutuvantphcm
📍 Google Maps: Xem bản đồ
🕐 Thời gian làm việc: Thứ 2 – Thứ 7 (8:00 – 17:00)


Pingback: Luật sư Gần Tôi, tiền lương, tiền thưởng, phụ cấp, 2025